De kromme Greep -TIC 't Gelders Eiland

In het dialect

Een greep is een riek, maar dan meh vier tande. Mien vaoder had een “kromme greep”. Daorbi-j waren de tande gebaoge, net as bi-j een haerk. De kromme greep werd gebruuk um de grovve kluute op het land fien te haerke en/of kepot te slaon.

Ik haerkte vur mien vaoder wel ‘s het stukske land achter ons huus. Dat dee ik liever meh de kromme greep dan meh de haerk. A’k klaor was, ruumde ik de kromme greep nooit op, mar “flaerde” ‘m örges ien de schuur neer. Mien vaoder legde de kromme greep daornao altied netjes op de goeie plek en zei dan steevast:”Dah brek ow nog een keer vie:s op, menneke!” Ik doch dah dah nie zu’n vaort zou lope. Mar…. hi-j kreeg gelijk.

Op een dag ha’k wer op het land gewaerk. Het lag d’r picobello bi-j. Mien vaoder zou d’r wel bli-j meh zien. Alle grovve kluute, ha’k fien gehaerk en geslage en as een bli-je boer ha’k nor het stukske land staon kie:ke. Mien vaoder kon d’r wer van alles op paote en zaeje. De kromme greep ha’k, zoas altied, wer ‘s achteloos ien de schuur gegooid. Den zou mien vaoder wel wer netjes ien het rek legge en anders dee ik dah maerge eiges wel een keer.

‘s Aoves wou mien moe:der eierkaole op het vuur gooie, mar de kaolekit was laeg. Mien vaoder vroeg mien um de kaolekit ekkes te vulle ien de schuur. Op de sök (nog zu’n rare gewoonte van mien) liep ik ien het duuster nor de schuur, waor de kaolekis ston.

Ik hah nauweleks een stap ien de schuur gezet of ik treajde meh mien voe:t ien de umhoogstaonde tande van de kromme greep. Een zu’n tand ging hos dwars door mien voe:t. Aon de onderkant d’r een flink end ien. Vurzichtig trok ik mien voe:t van de tand af en hinkte het huis in. Ik hiel mien natuurlek groot, mar kon wel blaere van de pien. Mar dah plezier wilde ik mien vaoder nie doe:n. Toen’k de voe:t vol bloe:d aon mien vaoder lie zien, verscheen d’r een gemene grijns op zien gezich, zo van: ik het ow dukzat gewaorschuwd, menneke! Natuurlek was hi-j daornao heel bezurg, draejde een flink verband um de voe:t en stuurde mien d’n andere dag nor de huusarts. En ik…….ik heh vanaf die tied de kromme greep altied netjes opgeruumd.

Henk van Aalten

Niet te volgen? Lees het dan in het

Nederlands

Een ‘greep’ is een riek, maar dan met vier tanden. Mijn vader had een “kromme greep”. Daarbij waren de tanden gebogen, net als bij een hark. De kromme greep werd gebruikt om de grove kluiten op het land fijn te harken en/of kapot te slaan.

Ik harkte voor mijn vader wel eens het stukje land achter ons huis. Dat deed ik liever met de kromme greep dan met de gewone hark. Als ik klaar was, ruimde ik de kromme greep nooit op, maar “flikkerde” ik ‘m ergens in de schuur neer. Mijn vader legde de kromme greep daarna altijd netjes op de juiste plek en zei dan steevast: ”Dat breekt je nog een keer vies op, mannetje!” Ik dacht dat dat zo’n vaart niet zou lopen. Maar… hij kreeg gelijk.

Op een dag had ik weer op het land gewerkt. Het lag er picobello bij; mijn vader zou er vast blij mee zijn. Alle grove kluiten had ik fijn geharkt en kapotgeslagen, en als een trotse boer stond ik naar het stukje land te kijken. Mijn vader kon er weer van alles op poten en zaaien. De kromme greep had ik, zoals altijd, weer eens achteloos in de schuur gegooid. Die zou mijn vader wel weer netjes in het rek leggen, en anders deed ik dat morgen zelf wel een keer.

’s Avonds wilde mijn moeder eierkolen op het vuur gooien, maar de kolenkit was leeg. Mijn vader vroeg mij om de kolenkit even te vullen in de schuur. Op m’n sokken (nog zo’n rare gewoonte van mij) liep ik in het donker naar de schuur, waar de kolenkist stond.

Ik had nauwelijks een stap in de schuur gezet of ik trapte met mijn voet vol in de omhoogstaande tanden van de kromme greep. Eén zo’n tand ging bijna dwars door mijn voet. Aan de onderkant een flink eind erin. Voorzichtig trok ik mijn voet van de tand af en hinkte het huis in. Ik hield me natuurlijk groot, maar kon wel janken van de pijn. Maar dat plezier wilde ik mijn vader niet doen. Toen ik de voet vol bloed aan mijn vader liet zien, verscheen er een gemene grijns op zijn gezicht, zo van: ik heb je vaak genoeg gewaarschuwd, mannetje! Natuurlijk was hij daarna heel bezorgd, draaide een flink verband om de voet en stuurde me de volgende dag naar de huisarts. En ik? Ik heb vanaf die tijd de kromme greep altijd netjes opgeruimd.

Henk van Aalten

Bahnhof verstanden? Dann lies es auf

Hochdeutsch

Eine ‘greep’ (Mistforke) is eine Erdgabel, aber mit vier Zinken. Mein Vater hatte eine „krumme Forke“. Bei dieser waren die Zinken gebogen, genau wie bei einer Harke. Die krumme Forke wurde benutzt, um die groben Erdschollen auf dem Land feinzuharken und/oder zu zerschlagen.

Ich harkte für meinen Vater schon mal das Stückchen Land hinter unserem Haus. Das machte ich lieber mit der krummen Forke als mit der normalen Harke. Wenn ich fertig war, räumte ich die krumme Forke nie ordentlich weg, sondern „pfefferte“ sie einfach irgendwo in die Scheune. Mein Vater legte die krumme Forke danach immer brav an ihren Platz und sagte jedes Mal wie aus der Pistole geschossen: „Das wird sich noch mal bitter an dir rächen, mein Junge!“ Ich dachte, so schlimm wird es schon nicht werden. Aber… er sollte recht behalten.

Eines Tages hatte ich wieder auf dem Feld gearbeitet. Es sah picobello aus; mein Vater würde sich sicher freuen. Alle groben Schollen hatte ich feingeharkt und zerschlagen. Wie ein stolzer Bauer stand ich da und betrachtete das Stückchen Land. Mein Vater konnte dort wieder nach Herzenslust pflanzen und säen. Die krumme Forke hatte ich, wie immer, mal wieder achtlos in die Scheune geworfen. Die würde mein Vater schon wieder ordentlich ins Regal legen, und sonst machte ich das morgen eben selbst.

Abends wollte meine Mutter Eierkohlen ins Feuer werfen, aber der Kohleneimer war leer. Mein Vater bat mich, den Kohleneimer eben in der Scheune aufzufüllen. Auf Socken (noch so eine Marotte von mir) lief ich im Dunkeln zur Scheune, wo die Kohlenkiste stand.

Ich hatte kaum einen Schritt in die Scheune gesetzt, da trat ich mit meinem Fuß voll in die nach oben zeigenden Zinken der krummen Forke. Ein Zinken bohrte sich fast quer durch meinen Fuß – an der Unterseite ein gutes Stück hinein. Vorsichtig zog ich meinen Fuß vom Zinken und humpelte ins Haus. Ich tat natürlich ganz cool, aber ich hätte vor Schmerz laut aufheulen können. Doch den Gefallen wollte ich meinem Vater nicht tun. Als ich ihm meinen blutenden Fuß zeigte, erschien ein hämisches Grinsen auf seinem Gesicht, frei nach dem Motto: Ich habe dich oft genug gewarnt, mein Junge! Natürlich war er danach sehr besorgt, wickelte einen dicken Verband um den Fuß und schickte mich am nächsten Tag zum Hausarzt. Und ich? Ich habe seit dieser Zeit die krumme Forke immer sofort ordentlich weggeräumt.

Henk van Aalten