Een fotopuzzeltocht vol verhalen

Langs steenfabrieken en oude spoorlijnen

Vertrekkend uit Spijk de dijk op fietsend kom je langs een hijskraantje, een overblijfsel uit de tijd van de vroegere steenfabricage. De grens passerend zie je na 1 kilometer een dijkje waarover tot 1927 een treinspoor liep. Dit spoor verbond Elten met Kleef en de wagons werden per pont over de Rijn gevaren. Van hieruit heb je een mooi zicht op de hangbrug over de Rijn bij Emmerik. Dit betreft een klein rondje door Duitsland. Weer terug in Spijk kijkt men vanaf het fietspad tegen één van de laatst overgebleven schoorstenen van de vele steenfabrieken die op het Gelders Eiland stonden. Na het passeren van de zogenaamde Kleiput, een kleidepot voor opslag van klei voor de steenfabricage, passeer je een twaalftal huisjes, de Twaalf Apostelen genaamd, waar vroeger grote gezinnen woonden, waarvan de vader op de steenfabriek werkte.

Van de Oude Rijn naar bijzondere natuur

Van hieruit richting Lobith fiets je over de bodem van de Oude Rijn, waarvan links nog een stuk van de strang is waar te nemen. Hier legden in de Middeleeuwen de schepen aan om tol te betalen bij het verdwenen kasteel het Tolhuis. Dit is in 1672 verwoest door het leger van Lodewijk XIV. Enkel het Schipperspoortje waar men onderdoor gaat, is hiervan overgebleven. De route vervolgt haar weg langs het zandwinningsgebied Carvium Novum en voert richting Elten. Op het water huizen vele watervogels met hun kuikens, zoals futen, zwanen, kuifeenden en ganzen. Ook de kleine karekiet laat zich hier regelmatig horen. Aan het eind van het fietspad steek je de weg over en beland je in de Ossenwaard. Hier fiets je langs de Oude Rijnstrang richting Herwen. Men passeert twee redoutes en een vistrap. Het is hier zeker de moeite waard om een paar keer van de fiets te stappen en rustig om je heen te kijken. Er is veel te zien.

Oorlogsgeschiedenis, water en mammoeten

Langs Herwen voert de weg naar Aerdt. Op de Aerdtsedijk rijd je tussen twee grote stenen blokken door die in de Tweede Wereldoorlog onderdeel vormden van verdedigingswerken. Via de Berghoofdseweg steek je de Oude Rijn over. Op een hoge paal nestelt een ooievaarspaar dat hier jaarlijks zijn jongen grootbrengt. Waar nu een brug ligt, moest je tot in de jaren zeventig nog met een pontveer oversteken. Via de Leuvensedijk heb je een prachtig uitzicht over de Jezuietenwaaij. Hier worden regelmatig bijzondere vogels gespot, waaronder zelfs de lepelaar. Ook passeer je een tankversperring uit 1939 en een monument voor de gebroeders Meuwsen, waarin een onderdeel van een vliegtuigmotor is verwerkt. Verderop verdwijnen treinen onder het Pannerdens Kanaal en staat een levensgrote mammoet als herinnering aan de indrukwekkende dieren die hier duizenden jaren geleden rondliepen.

Kastelen, uiterwaarden en riviergezichten

De route voert verder langs een vispassage, gemaal Kandia en een meestromende geul die helpt de waterstand te reguleren. Vanaf de dijk zie je in de verte Kasteel Doornenburg, bekend van de televisieserie Floris. Via Pannerden fiets je door de Lobberdense Waard, langs steenfabrieken, oude arbeiderswoningen en het Bijlands Kanaal. Rond de camping geniet je van prachtige vergezichten over recreatieplas De Bijland, de Eltenberg en de uitkijktoren bij Stokkum. De route loopt vervolgens om Tuindorp heen, met uitzicht op de rivier, de vernieuwde overnachtingshaven en het meetstation van Rijkswaterstaat.

Terug naar Spijk

Via Tolkamer gaat de tocht over de Europakade en door de Geuzenwaard naar opnieuw een redoute. Vanaf de heuvel heb je een prachtig uitzicht over de skyline van Lobith. Daarna passeer je nog eenmaal De Twaalf Apostelen en fiets je via de nieuwe overnachtingshaven terug richting Spijk. Na een laatste blik op de Eltenberg, de hangbrug van Emmerik en de Rijn eindigt de route weer waar hij begon. Op het plein in Spijk staat het kunstwerk ‘De Noeste Steenarbeider’, als eerbetoon aan de vele steenfabrieksarbeiders die hier jarenlang hun brood verdienden. Jammer van de harde wind en af en toe een druppel regen, maar het was een prachtige rit met ontzettend veel moois onderweg. Een route die absoluut de moeite waard is.

Aldus het verhaal van een van de deelnemers van deze fotopuzzeltocht!